AI-begrippen snel uitgelegd

Laatst bijgewerkt: juli 2026

AI-begrippen zijn voor ondernemers vaak het grootste struikelblok — niet omdat de techniek zo ingewikkeld is, maar omdat er met termen gestrooid wordt die niemand uitlegt. Wat is nou eigenlijk een prompt, een taalmodel of een AI-agent? En moet je je druk maken om “hallucinaties”? Hieronder staan de begrippen die je als ondernemer daadwerkelijk tegenkomt, alfabetisch, in gewone taal. Geen academische definities, wel wat het voor jou betekent.

Handig om te weten: je hoeft dit niet te leren. Gebruik het als naslagwerk wanneer je een term tegenkomt die je niet kent.

A

Agent (AI-agent) Een AI die niet alleen antwoord geeft, maar ook zelf stappen uitvoert: een afspraak inplannen, een bestelling doorzetten, een mail versturen. Het verschil met een gewone chattool is dat een agent toegang heeft tot je systemen. Klinkt handig, maar geef zo’n tool nooit toegang tot je mail of agenda zonder te weten wat er met die gegevens gebeurt.

AI (kunstmatige intelligentie) Software die taken uitvoert waar normaal een mens voor nodig is: tekst schrijven, vragen beantwoorden, beeld maken, gegevens ordenen. Het is geen denkend wezen; het is software die patronen herkent in enorme hoeveelheden voorbeelden.

AI Act Europese wet die regels stelt aan het gebruik van AI. Voor de meeste MKB-bedrijven blijft het beperkt tot één ding: vanaf 2 augustus 2026 moet je melden wanneer iemand met AI communiceert (bijvoorbeeld een chatbot) en wanneer beeld door AI is gemaakt. Meer hierover in AI veilig gebruiken: privacy en de AVG.

Algoritme Een reeks rekenregels die bepaalt wat software doet. Ouder en breder begrip dan AI — het algoritme dat bepaalt welke berichten je op social media ziet, heeft niets met een taalmodel te maken.

API Een manier om software met software te laten praten. Voor jou relevant als je bijvoorbeeld AI in je eigen website of boekhoudpakket wilt inbouwen; dat is meestal ontwikkelwerk en niet iets wat je zelf even doet.

AVG De privacywet die bepaalt hoe je met persoonsgegevens omgaat. Geldt onverkort als je klantgegevens in een AI-tool zet. Zie AI veilig gebruiken: privacy en de AVG.

C

Chatbot Een programma dat via een chatvenster vragen van bezoekers beantwoordt. Vroeger werkte dat met vaste keuzemenu’s, tegenwoordig meestal met AI. Of het verstandig is er een op je site te zetten, lees je in AI voor klantenservice.

Context (contextvenster) Hoeveel tekst een AI-tool tegelijk kan overzien. Bij een lang gesprek of een groot document kan het begin uit beeld raken — dan lijkt het alsof de tool “vergeet” wat je eerder zei. Praktische oplossing: begin een nieuw gesprek per onderwerp, en herhaal de belangrijkste informatie als een gesprek lang wordt.

D

Deepfake Nagemaakt beeld, video of geluid dat een echt persoon nabootst. Voor ondernemers vooral relevant als risico: er bestaat fraude waarbij iemand met een nagemaakte stem belt namens een leidinggevende of leverancier om een betaling te laten doen. Bel bij een onverwacht betaalverzoek altijd terug op een nummer dat je zelf kent.

F

Fine-tunen (finetuning) Een bestaand AI-model bijtrainen op je eigen materiaal, zodat het beter aansluit bij jouw vak. Kostbaar en zelden nodig voor een MKB-bedrijf. In de praktijk kom je veel verder door goede instructies te geven en voorbeelden mee te sturen — zie Zo schrijf je een goede AI-prompt.

G

Generatieve AI AI die zelf nieuwe dingen maakt: tekst, beeld, geluid, code. Dit is het type dat je bedoelt als je het over ChatGPT of Claude hebt. Het onderscheidt zich van AI die alleen sorteert of voorspelt.

H

Hallucinatie Het verschijnsel dat AI iets verzint dat aannemelijk klinkt maar niet klopt: een jaartal, een regel, een percentage, zelfs een bronvermelding. Dit is geen storing maar een eigenschap van hoe de techniek werkt. De belangrijkste term uit deze lijst: controleer elk concreet gegeven voordat je het gebruikt.

L

LLM (taalmodel) Large Language Model — de techniek achter tools als ChatGPT en Claude. Het model is getraind op enorme hoeveelheden tekst en voorspelt telkens welk woord logischerwijs volgt. Dat verklaart meteen waarom het zo goed klinkt én waarom het soms met veel overtuiging onzin produceert.

M

Machine learning Software die patronen leert uit voorbeelden in plaats van dat een programmeur elke regel opschrijft. De onderliggende techniek van vrijwel alle moderne AI.

Multimodaal Een AI die met meer dan alleen tekst overweg kan — bijvoorbeeld ook met foto’s, documenten of geluid. Praktisch: je kunt een foto van een bonnetje of een schets uploaden en er vragen over stellen.

O

Open source model Een AI-model dat vrij beschikbaar is en dat je in principe zelf kunt draaien. Interessant als je gegevens absoluut niet je eigen omgeving uit mogen, maar het vraagt technische kennis en serverruimte. Voor de meeste ondernemers niet de eerste route.

P

Prompt De opdracht die je aan een AI-tool geeft — gewoon de tekst die je typt. Hoe duidelijker je opdracht, hoe bruikbaarder het antwoord. Zie Zo schrijf je een goede AI-prompt.

Prompt engineering Chique term voor “goed leren vragen”. Je hebt er geen cursus voor nodig; vertellen wie het leest, wat het moet worden en hoe het moet klinken brengt je 90% van de weg.

T

Token De stukjes waarin AI tekst opknipt — grofweg een woorddeel. Relevant omdat betaalde tools per token afrekenen en omdat limieten in tokens worden uitgedrukt. Vuistregel: honderd woorden Nederlands is ruwweg honderdvijftig tokens.

Trainingsdata Het materiaal waarop een AI-model is getraind. Twee dingen om te weten: het model kent niets van ná zijn trainingsmoment, en wat jij invoert kan bij sommige gratis tools worden gebruikt om het model verder te trainen. Reden om geen klantgegevens in een openbare tool te zetten.

V

Verwerkersovereenkomst Een contract dat je onder de AVG nodig hebt met partijen die persoonsgegevens voor je verwerken. Zakelijke versies van AI-tools bieden die meestal aan, gratis versies vrijwel nooit. Werk je structureel met klantgegevens, dan is dit de belangrijkste reden om over te stappen op een betaalde variant.

W

Watermerk (AI-label) Een zichtbare of onzichtbare markering dat iets door AI gemaakt is. Voor realistisch AI-beeld wordt labelen vanaf 2 augustus 2026 verplicht — zie AI voor je website.

Mis je een term?

De begrippen hierboven zijn de termen die je als ondernemer in de praktijk tegenkomt. Kom je iets tegen dat er niet bij staat, dan is dat vaak een teken dat het meer voor ontwikkelaars dan voor gebruikers bedoeld is — en dan hoef je je er waarschijnlijk niet in te verdiepen.

Wil je van begrippen naar toepassing? Kijk dan bij AI per taak of AI per branche, of lees onze complete gids: AI voor het MKB.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen AI en een algoritme? Een algoritme is elke set rekenregels in software. AI is een specifieke soort: software die patronen leert uit voorbeelden in plaats van dat iemand elke regel voorschrijft.

Wat betekent het als AI “hallucineert”? Dat het iets verzint dat aannemelijk klinkt maar niet klopt — een jaartal, een regel, een bron. Het is geen fout in de tool maar een eigenschap van de techniek. Controleer daarom altijd concrete gegevens.

Moet ik weten wat een LLM of een token is om AI te gebruiken? Nee. Je kunt prima met AI werken zonder één technische term te kennen. Deze lijst is bedoeld voor als je een woord tegenkomt en wilt weten wat het betekent.

Wat is het verschil tussen een chatbot en een AI-agent? Een chatbot beantwoordt vragen. Een agent voert daarnaast handelingen uit in je systemen — mail versturen, afspraken inplannen. Dat vraagt toegang tot je gegevens, dus wees daar terughoudend mee.


Dit artikel is onderdeel van onze complete gids: AI voor het MKB. Lees ook: Zo schrijf je een goede AI-prompt, AI stap voor stap invoeren in je bedrijf en AI veilig gebruiken: privacy en de AVG.